Kerncijfers en kengetallen in de jaarrekening, het bestuursverslag en overige informatie bij de jaarstukken

Geschreven door Lexalert
Foto: Jan Krömer  
In hoofdstuk 430 ‘Kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten’ zijn bepalingen opgenomen over het gebruik van kerncijfers en kengetallen. Via deze Uiting wil de Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ) verduidelijken dat de bepalingen uit hoofdstuk 430 van toepassing zijn op kerncijfers en kengetallen die in de jaarrekening, het bestuursverslag en in overige informatie bij de jaarstukken zijn opgenomen. Hoofdstuk 430 heeft daarmee niet alleen betrekking op kerncijfers en kengetallen in de vorm van een meerjarenoverzicht. Kerncijfers omvatten ook zogenoemde alternatieve prestatiemaatstaven.
 
De RJ stelt voor dat kerncijfers en kengetallen in jaarstukken die niet direct uit de jaarrekening zijn af te leiden niet met meer nadruk gepresenteerd mogen worden dan kerncijfers en kengetallen die wel direct uit de jaarrekening kunnen worden afgeleid. Daarnaast stelt de RJ voor de toelichtingsvereisten van kerncijfers en kengetallen aan te passen. Kerncijfers en kengetallen die niet direct uit de jaarrekening zijn af te leiden, dienen duidelijk te worden omschreven en toegelicht (waaronder de definitie, berekeningswijze en, voor zover mogelijk, een cijfermatige aansluiting met posten in de jaarrekening). Zoveel en voor zover mogelijk worden ook vergelijkende cijfers van het voorgaand jaar opgenomen. Bovendien moet de reden worden toegelicht voor wijzigingen in de keuze voor of in de berekeningswijze van kerncijfers en kengetallen.
 
In de bijlage zijn de gewijzigde alinea’s in hoofdstuk 300 ‘Toelichting’, 400 ‘Bestuursverslag’ en 430 ‘Kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten’ met wijzigingen zichtbaar opgenomen.
 
Deze wijziging treedt in werking op 1 januari 2018. 

Overzicht voorgestelde wijzigingen kerncijfers en kengetallen in RJ bundel per hoofdstuk (clean)

300      FUNCTIE  EN INDELING

………

103      De toelichting dient minimaal  te omvatten:

a.   uiteenzetting  van de grondslagen van waardering van de activa en passiva en van de resultaatbepaling;

b.   uiteenzetting  van de consolidatiegrondslagen;

c.   aanvullende financiële overzichten (voorbeelden: aanvullende informatie vermogen en

resultaat op alternatieve grondslag, kasstroomoverzicht):

d.   detaillering en informatie die volgens de wet in de toelichting worden opgenomen (voorbeelden: mutatie-overzichten, omzetspecificaties, detaillering van voorraden; detaillering van gecombineerde posten);

e.   overige detailleringen die, gelet op het inzicht in vermogen en resultaat, worden gegeven;

f.    informatie die naar aard of gebruik geen plaats in de balans en de winst-en- verliesrekening kan vinden (voorbeelden: informatie over verbonden partijen, bezwaardheid activa, looptijd geldleningen, beperking eigendomsrecht, zekerheidsstelling schulden, namen en zetels deelnemingen, voorwaardelijke verplichtingen en rechtsgedingen, waaronder die voortvloeiende uit milieuwetgeving).

Voor het gebruik van kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten in de jaarrekening, is hoofdstuk 430 Kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten van toepassing.

………

400      BESTUURSVERSLAG

………

Financiële informatie

400.109      Bij de bespreking in het bestuursverslag dient door middel van een evenwichtige en volledige analyse ten minste aan de volgende aspecten aandacht te worden besteed:

  • de ontwikkeling  gedurende het boekjaar;
  • de behaalde  omzet en resultaten;
  • de toestand  op balansdatum (solvabiliteit en liquiditeit);
  • de voornaamste risico’s en onzekerheden; en
  • de kasstromen en financieringsbehoeften.

Deze analyse moet op grond van artikel 2:391 lid 1 BW in overeenstemming zijn met de omvang en complexiteit van de rechtspersoon en groepsmaatschappijen. Indien noodzakelijk voor een goed begrip van de ontwikkelingen, de resultaten of de positie van de rechtspersoon en de groepsmaatschappijen worden op grond van datzelfde wetsartikel ook niet-financiële prestatie- indicatoren, met inbegrip van milieu- en personeelsaangelegenheden vermeld. Voor een nadere toelichting van de mededelingen omtrent niet-financiële prestatie-indicatoren wordt verwezen naar alinea 113 tot en met 122.

Artikel 2:391 lid 4 BW schrijft voor dat het bestuursverslag verwijzingen naar en aanvullende uitleg over posten in de jaarrekening bevat indien dit noodzakelijk is voor een getrouw beeld in het bestuursverslag. Voor het gebruik van kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten in het bestuursverslag is hoofdstuk 430 Kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten van toepassing.

Het is bij bovengenoemde bespreking voor het inzicht van belang om onderscheid te maken tussen omzet en resultaten behaald met kernactiviteiten, nevenactiviteiten en activiteiten die reeds zijn beëindigd of waaruit de onderneming zich op termijn wil terugtrekken (zie hiervoor tevens hoofdstuk

345 Beëindiging van bedrijfsactiviteiten).

Het verdient aanbeveling hierbij aandacht te geven aan de ontwikkeling van zowel de absolute bedragen als die van de positie op relevante markten.

………

430 KERNCIJFERS, KENGETALLEN EN MEERJARENOVERZICHTEN

Deze richtlijn 430 (aangepast 2018) vervangt Richtlijn 430 (aangepast 2015) en is van kracht voor verslagjaren die aanvangen op of na 1 januari 2018.

………

Inleiding en toepassingsgebied

101      Kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten worden vaak opgenomen om de gebruikers

in een kort bestek kennis te laten nemen van (de ontwikkelingen in) de financiële positie en resultaten, door het vermelden van belangrijke grootheden en verhoudingen tussen belangrijke grootheden, al dan niet voor een langere reeks van jaren. Voor een verantwoorde oordeelsvorming moeten deze gegevens worden bezien in samenhang met informatie die elders in de jaarstukken is opgenomen.

102      Dit hoofdstuk is van toepassing op kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten die in de jaarstukken zijn opgenomen.

Definities

103      De volgende begrippen worden in dit hoofdstuk gebruikt. De betekenis van deze begrippen is omschreven in hoofdstuk 940 Begrippen:

  • kerncijfer;
  • kengetal;
  • jaarstukken; en
  • meerjarenoverzichten.

Gebruik van kerncijfers en kengetallen

104      De kerncijfers en kengetallen in jaarstukken kunnen worden onderscheiden in direct en niet direct uit de jaarrekening af te leiden kerncijfers en kengetallen. De kerncijfers en kengetallen die niet direct uit de jaarrekening zijn af te leiden, dienen  duidelijk  te worden omschreven en toegelicht (waaronder de definitie, berekeningswijze en, voor zover mogelijk, een cijfermatige aansluiting met posten in de jaarrekening).

105      Zoveel en voor zover mogelijk wordt bij ieder opgenomen kerncijfer en kengetal het cijfer respectievelijk het getal van het voorafgaande jaar vermeld. Terwille van de vergelijkbaarheid dienen kerncijfers en kengetallen van voorgaande jaren op gelijke wijze te worden berekend als de onderhavige verslagperiode. Indien wijziging is gebracht in de keuze voor of de berekeningswijze van gegevens, dienen de gegevens van voorgaande jaren te worden berekend volgens het nieuwe stelsel, tenzij dit praktisch niet mogelijk is. Alsdan dient dit feit te worden vermeld. De reden voor wijzigingen in de keuze voor of de berekeningswijze van kerncijfers en kengetallen  dient te worden toegelicht.

106      Kerncijfers en kengetallen  die niet direct zijn af te leiden uit de jaarrekening dienen niet met meer nadruk te worden gepresenteerd dan kerncijfers en kengetallen  die direct uit de jaarrekening zijn af te leiden.

107      Indien een jaarrekening bestaat uit zowel een enkelvoudige jaarrekening als een geconsolideerde jaarrekening, verdient het in het algemeen de voorkeur om de kerncijfers en de kengetallen aan de geconsolideerde jaarrekening te ontlenen.

Gebruik meerjarenoverzichten

108      Bij ondernemingen waarvan de aandelen ter beurze zijn genoteerd is het algemeen gebruikelijk om meerjarenoverzichten op te nemen. Aangezien deze overzichten het kennisnemen van de ontwikkelingen in de financiële positie van de onderneming aanzienlijk vergemakkelijken, wordt aanbevolen om dit gebruik ook te volgen bij ondernemingen waarvan de aandelen niet ter beurze worden genoteerd.

………

940      BEGRIPPEN

Jaarstukken    De jaarstukken bestaan, voor zover van toepassing, uit de volgende onderdelen:

1.   Jaarrekening(en): conform art. 2:361 lid 1 BW. De enkelvoudige jaarrekening die bestaat uit balans en de winst-en-verliesrekening met de toelichting, en de geconsolideerde jaarrekening indien de rechtspersoon een geconsolideerde jaarrekening opstelt.

2.   Bestuursverslag: conform art. 2:391 BW, inclusief de daarop gebaseerde maatregelen van bestuur zoals het Besluit Nadere voorschriften omtrent de inhoud van het bestuursverslag, het Besluit artikel 10 overnamerichtlijn en het Besluit bekendmaking niet-financiële informatie. Hieronder valt ook informatie die door middel van verwijzing elektronisch beschikbaar is en/of anderszins onderdeel uitmaakt van het bestuursverslag.

3.   Verklaringen van de bij de uitgevende instelling als ter zake verantwoordelijk aangewezen personen: conform art. 5:25c lid 2 sub c Wft: jaarlijkse verklaringen omtrent de getrouwheid van de jaarrekening en het bestuursverslag.

4.   Verslag van de raad van commissarissen: conform best practice bepaling 2.3.11 van de

Nederlandse Corporate Governance Code.

5.   Overige gegevens: conform art. 2:392 lid 1 BW : een onderdeel van de overige gegevens is de controleverklaring van de externe accountant.

6.   Overige informatie bij de jaarrekening, het bestuursverslag en de overige gegevens: gerelateerde informatie die formeel geen onderdeel uitmaken van de jaarrekening, het bestuursverslag of de overige gegevens, zoals kerncijfers, kengetallen en meerjarenoverzichten.

Kerncijfer          De cijfermatige weergave van een voor de onderneming belangrijke grootheid.

Hieronder vallen ook alternatieve prestatiemaatstaven.